Automatyka SZR w nowoczesnych układach zasilania

ATC Automation in modern power systems
W artykule przedstawiono wymagania stawiane układom zasilania oraz przedstawiono najczęstsze rozwiązania układowe. Zaprezentowano także cechy nowoczesnego automatu SZR na przykładzie urządzenia opracowanego w Instytucie Tele- i Radiotechnicznym.
W artykule przedstawiono wymagania stawiane układom zasilania oraz przedstawiono najczęstsze rozwiązania układowe. Zaprezentowano także cechy nowoczesnego automatu SZR na przykładzie urządzenia opracowanego w Instytucie Tele- i Radiotechnicznym.
Rys. redakcja EI

Zapewnienie bezprzerwowej pracy urządzeń elektrycznych w przypadku krótkotrwałego lub całkowitego zaniku napięcia sieci zasilającej często stanowi jeden z głównych wymogów dla wielu gałęzi przemysłu.

Oczywiste jest, że przerwa w zasilaniu prawie zawsze powoduje straty materialne związane z zatrzymaniem produkcji bądź wydobycia surowców. Jednak w niektórych gałęziach przemysłu, przerwa w zasilaniu może być przyczyną jeszcze poważniejszych strat, tj. uszkodzenia wykorzystywanej aparatury i maszyn lub nawet zagrożenia dla zdrowia i życia personelu (np. przy awarii wentylacji i odmetanowania kopalni).

W obiektach, w których występują ww. niebezpieczeństwa, dąży się do zapewnienia wysokiej niezawodności zasilania. Jest to możliwe dzięki zastosowaniu źródeł rezerwowych włączanych do pracy ręcznie lub częściej samoczynnie, za pomocą urządzeń do samoczynnego załączania rezerwy – SZR.

Działanie urządzeń SZR polega na samoczynnym przełączeniu odbiorców z zasilania ze źródła podstawowego na zasilanie ze źródła rezerwowego [2]. Dzieje się tak w przypadku stwierdzenia nadmiernego obniżenia wartości napięcia lub zaniku napięcia na szynach rozdzielni zasilających odbiorcę, spowodowanego dowolną przyczyną, na przykład zwarciem w sieci zasilającej, uszkodzeniem źródła zasilającego lub pomyłkowym wyłączeniem przez obsługę.

Opcjonalnie, po trwałym powrocie napięcia w torze, który zasilał szyny przed cyklem SZR [1] [2], możliwe jest samoczynne przełączenie powrotne z zasilania rezerwowego na podstawowe.

Układy rezerwy

Rys. 1a. Najczęściej spotykane układy rezerwy - układ rezerwy jawnej; fot. archiwa autorów
Rys. 1a. Najczęściej spotykane układy rezerwy - układ rezerwy jawnej; fot. archiwa autorów
Rys. 1b. Najczęściej spotykane układy rezerwy układ rezerwy ukrytej; rys. archiwa autorów
Rys. 1b. Najczęściej spotykane układy rezerwy układ rezerwy ukrytej; rys. archiwa autorów

Najczęściej spotykane układy zasilania rezerwowego zostały przedstawione na rys 1a i rys. 1b, są to:

  • układ rezerwy jawnej (rys 1a)– w którym podstawowe zasilanie pełni tor 1, a rezerwę tor 2, lub w którym podstawowe zasilanie pełni tor 2, a rezerwę tor 1.
    W układzie tym, podczas normalnej pracy (zasilanie podstawowe), wykorzystywana jest tylko jedna z linii zasilających, natomiast druga znajduje się pod napięciem, ale jest niezałączona.
    Dopiero po zaniku napięcia w torze podstawowym jest ona dołączana [1],
  • układ rezerwy ukrytej (rys. 1b) – w rozdzielni dwusekcyjnej z łącznikiem szyn, podczas normalnej pracy (zasilanie podstawowe), wykorzystywane są obydwa doprowadzone tory.
    Po zaniku napięcia w jednym z torów otwierany jest jego wyłącznik, natomiast zamykany jest wyłącznik sekcyjny. Wtedy jeden tor przejmuje całe obciążenie.
    W zależności od dopuszczalnej mocy obciążenia, następuje bądź nie odciążenie poprzez odłączenie mniej ważnych odbiorów [1].

Dla obiektów, w których zanik zasilania powoduje zagrożenie dla zdrowia i życia personelu, stosuje się bardziej złożone układy zasilania. Są to układy, które mają co najmniej trzy niezależne zasilania. Ze względu na umowy dotyczące zapotrzebowania na moc i związane z nimi koszty, w układach tych każdy dopływ posiada swój priorytet, a automatyka jest zaprojektowana w taki sposób, aby zasilanie pochodziło ze sprawnego toru o najwyższym priorytecie.

Czytaj też: Układy SZR >>>

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

Artykuł pochodzi z: miesięcznika elektro.info 4/2017

Komentarze

(0)
mgr inż. Łukasz Sapuła
mgr inż. Łukasz Sapuła
Brak informacji o autorze... więcej »
mgr inż. Maciej Rup
mgr inż. Maciej Rup
Brak informacji o autorze... więcej »
mgr Przemysław  Angielczyk
mgr Przemysław  Angielczyk
Centrum Systemów Teleinformatycznych i Aplikacji Sprzętowych ITR więcej »
inż. Anna  Kołtun
inż. Anna  Kołtun
Centrum Teleinformatyki i Elektroniki ITR więcej »
mgr inż. Grzegorz  Wojtaś
mgr inż. Grzegorz  Wojtaś
Instytut Tele- i Radiotechniczny więcej »
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl